Vì sao các ông lớn dầu khí thế giới ngăn chặn quy định methane của EU

Trong bối cảnh thế giới đang nỗ lực chống biến đổi khí hậu, một cuộc chiến ngầm đang diễn ra giữa các tập đoàn dầu khí và các nhà hoạch định chính sách châu Âu liên quan đến quy định cắt giảm phát thải khí methan - một trong những chất gây hiệu ứng nhà kính mạnh nhất.

Methane: Kẻ thù thầm lặng của khí hậu

Methane (CH4) là khí nhà kính thứ hai sau CO2 nhưng có khả năng giữ nhiệt mạnh hơn tới 80 lần trong 20 năm. Theo Liên Hợp Quốc, việc giảm phát thải methane có thể là giải pháp nhanh nhất để kìm hãm biến đổi khí hậu trong ngắn hạn. Ngành dầu khí được xác định là một trong những nguồn phát thải methan lớn nhất do các hoạt động khai thác, vận chuyển và xử lý khí tự nhiên.

Quy định của EU về cắt giảm phát thải methane

Liên minh châu Âu đang đẩy mạnh các biện pháp nhằm giảm 30% lượng phát thải methane từ ngành năng lượng vào năm 2030 so với năm 2020. Quy định này bao gồm yêu cầu kiểm tra rò rỉ định kỳ, thu gás đốt tự nhiên (flaring) và báo cáo minh bạch về lượng khí thải. Các quy định này được xem là bước đi quan trọng để EU đạt được mục tiêu trung hòa carbon vào năm 2050.

Phản ứng từ ngành nhiên liệu hóa thạch

Tuy nhiên, các tập đoàn dầu khí lớn như ExxonMobil, Chevron, Shell và BP cùng với chính phủ Mỹ đang tích cực vận động để làm yếu đi hoặc hoãn các quy định này. Họ cho rằng các biện pháp kiểm soát methan là tốn kém, phức tạp và không cần thiết trong bối cảnh thị trường năng lượng đang chuyển đổi.

Lợi ích kinh tế và chiến lược đằng sau phản đối

Về kinh tế, việc đầu tư vào công nghệ giảm phát thải methan đòi hỏi chi phí lớn mà các công ty dầu khí muốn tránh. Theo ước tính, việc triển khai các biện pháp kiểm soát methan trên toàn cầu có thể tốn tới 40 tỷ USD. Đối với các công ty đang vật lộn với áp lực chuyển đổi năng lượng và giảm đầu tư vào nhiên liệu hóa thạch, đây là một gánh tài chính đáng kể.

Lợi ích chiến lược của Mỹ

Chính phủ Mỹ, dưới thời Tổng thống Biden, ban đầu ủng hộ các biện pháp giảm phát thải methan. Tuy nhiên, dưới áp lực từ ngành công nghiệp năng lượng, đặc biệt là các bang sản xuất dầu khí như Texas và North Dakota, chính quyền đã nới lỏng các quy định liên bang. Việc EU áp dụng các quy định nghiêm ngặt hơn có thể tạo ra lợi thế cạnh tranh cho các nhà sản xuất dầu khí Mỹ, đặc biệt là khí tự nhiên đá phiến (shale gas).

Chiến dịch vận động hành lang

Nhiều công ty dầu khí đã chi hàng triệu đô la cho các chiến dịch vận động hành lang tại cả Brussels và Washington. Họ lập luận rằng các quy định của EU sẽ tạo ra "hiệu ứng domino" buộc các công ty phải áp dụng tiêu chuẩn cao hơn trên toàn cầu, làm tăng chi phí hoạt động và giảm tính cạnh tranh.

Tác động đến môi trường và cam kết khí hậu

Việc ngăn chặn các quy định giảm phát thải methan có thể làm suy giảm đáng kể nỗ lực chống biến đổi khí hậu. Theo nghiên cứu của Viện Năng lượng và Môi trường châu Âu, việc thực hiện đầy đủ các biện pháp giảm methan có thể giúp EU đạt được mục tiêu giảm phát thải khí nhà kính vào năm 2030.

Dữ liệu về phát thải methan

Nghiên cứu mới nhất cho thấy ngành dầu khí chịu trách nhiệm khoảng 23% lượng phát thải methan nhân tạo toàn cầu. Trong đó, hoạt động khai thác, vận chuyển và xử lý khí tự nhiên là nguồn phát thải chính. Các rò rỉ không chủ ý trong hệ thống ống dẫn và thiết bị chiếm tỷ lệ đáng kể trong tổng lượng phát thải.

So sánh hiệu quả giảm phát thải

Quan điểm từ các bên liên quan

Tập đoàn dầu khí

Nhiều tập đoàn dầu khí lớn tuyên bố đã tự nguyện giảm phát thải methan mà không cần quy định bắt buộc. Shell và ExxonMobil cho rằng họ đã đầu tư hàng tỷ USD vào công nghệ giảm rò rỉ khí methan. Các công ty này lập luận rằng các cam kết tự nguyện và đầu tư vào công nghệ hiệu quả hơn sẽ mang lại kết quả tốt hơn là các quy định cứng nhắc.

Tổ chức môi trường

Nhóm bảo vệ môi trường như Clean Air Task Force và Environmental Defense Fund lại cho rằng các cam kết tự nguyện là không đủ. Họ nhấn mạnh cần có quy định bắt buộc với cơ chế giám sát và chế tài rõ ràng. Các tổ chức này cũng kêu gọi tăng cường sử dụng công nghệ như cảm biến vệ tinh để theo dõi phát thải methan một cách minh bạch.

Chính phủ EU

Ủy ban châu Âu kiên định với quan điểm rằng quy định giảm phát thải methan là cần thiết để đạt được các mục tiêu khí hậu. Họ nhấn mạnh rằng việc kiểm soát methan là một trong những giải pháp hiệu quả nhất để giảm phát thải trong ngắn hạn. Các quốc gia thành viên như Đức, Pháp và Hà Lan cũng ủng hộ các quy định nghiêm ngặt này.

Tương lai của quy định giảm phát thải methan

Cuộc chiến giữa các tập đoàn dầu khí và nhà hoạch định chính sách EU vẫn tiếp diễn. Dù vậy, xu hướng chung là ngày càng nhiều quốc gia và tập đoàn công nhận tầm quan trọng của việc giảm phát thải methan. Một số quốc gia như Canada và Na Uy đã ban hành các quy định tương tự như EU.

Dự báo triển khai quy định

Dựa trên các diễn biến chính trị và kinh tế, nhiều chuyên gia dự đoán rằng EU sẽ giữ vững phần lớn quy định giảm phát thải methan, nhưng có thể sẽ có một số điều chỉnh để giảm gánh nặng cho các công ty nhỏ hơn. Các cuộc đàm phán đang diễn ra giữa Ủy ban châu Âu và các quốc gia thành viên về khung thời gian và mức độ áp dụng các quy định.

Tác động toàn cầu

Việc EU thực thi các quy định giảm phát thải methan có thể tạo ra hiệu ứng domino, thúc đẩy các quốc gia khác áp dụng các tiêu chuẩn tương tự. Điều này đặc biệt quan trọng trong bối cảnh COP28 sắp tới, nơi giảm phát thải methan được dự kiến sẽ là một trong những chủ đề chính. Các tập đoàn dầu khí cũng nhận thức được rằng việc tuân thủ các tiêu chuẩn cao hơn có thể giúp cải thiện hình ảnh của họ trong bối cảnh chuyển đổi năng lượng.

Kết luận

Cuộc chiến xung quanh quy định giảm phát thải methan của EU phản ánh sự căng thẳng giữa lợi ích kinh tế ngắn hạn và trách nhiệm lâu dài đối với môi trường. Dù kết quả cuối cùng sẽ như thế nào, việc giảm phát thải methan vẫn được coi là một phần không thể thiếu trong nỗ lực toàn cầu chống biến đổi khí hậu. Các quyết định được đưa ra trong những tháng tới sẽ không chỉ định hình tương lai của ngành dầu khí mà còn ảnh hưởng đến tốc độ chuyển đổi năng lượng toàn cầu.

Hashtag: #Methane #EU #DauKhi #BienDoiKhiHau #NangLuong